مىگيرد ، تفاوت بسيارى است . نوع اول ، بر خلاف دسته دوم ، جزو علوم قرآن به شمار نمىآيد . اين همان نكته‌اى است كه ما فهم صحيح آن را از خواننده محترم چشم داريم . قرآن انسان را به بهره‌ورى از جهان ترغيب مىكند آرى قرآن به فراگرفتن علم و صنعت و بهره‌ورى از تمام هستى ترغيب مىكند . خداوند متعال مىفرمايد : « قُلِ انْظُرُوا ما ذا فِي السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ . » « 1 » همچنين مىفرمايد : « وَ سَخَّرَ لَكُمْ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْضِ جَمِيعاً مِنْهُ إِنَّ فِي ذلِكَ لَآياتٍ لِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ » . « 2 » بنابراين ، شايسته نيست مسلمانانى كه مخاطبان اين اوامر هستند از منافع عمومى جهان روى بگردانند و از فراگيرى دانش‌هاى جهان كناره جويند و بهره‌مندى از ثمرات و نيروهاى شگرفى را كه خداوند در پهنهء آسمان و زمين براى مخلوقاتش به وديعه نهاده است بر خود حرام سازند . به همين دليل ، دانشمندان ما تصريح كرده‌اند كه فراگيرى علوم تجربى و كسب مهارت در اين فنون و صنايع ما دام كه بنا به مصالح فردى و اجتماعى نياز به آنها احساس مىشود واجب كفايى است . و اين بدان دليل است كه در جهان ما اصل بقاى اصلح حاكم و زندگى در سايهء صلح مسلح امكان‌پذير است ، و اسلحه در همهء زمان‌ها خصوصا در اين روزگار محصول كسب مهارت در علوم و پيروزى در مسابقه علم و صنعت بوده است . در چنين جهانى همه چيز از آن قوى است واى بر موجود ضعيف ! به همين دليل خداوند مىفرمايد : « وَ أَعِدُّوا لَهُمْ مَا اسْتَطَعْتُمْ مِنْ قُوَّةٍ . . . » . « 3 » ابو هريره « 4 » نقل مىكند كه پيامبر فرمود : « المؤمن القوى خير من المؤمن الضعيف ، و فى كل خير أحرص على ما ينفعك و استعن باللّه و لا تعجز ، و إن أصابك شىء فلا تقل : لو أنّى فعلت كذا كان كذا و كذا ؛ و لكن قل : قدر اللّه و ما شاء فعل . فإنّ لو تفتح عمل

--> ( 1 ) . « بگو بنگريد كه در آسمان‌ها و زمين چه چيزهايى هست . » ( يونس : 101 ) ( 2 ) . « آنچه در آسمان‌ها و آنچه در زمين است همه را كه از سوى اوست براى شما رام ساخت . هرآينه در اين ( كارها ) نشانه‌هاست براى مردمى كه مىانديشند . » ( جاثيه : 13 ) ( 3 ) . « و براى ( كارزار با ) آنها آنچه مىتوانيد نيرو آماده سازيد . » ( أنفال : 60 ) ( 4 ) . عبد الرحمن بن صخر دوسى ، ابو هريره ( 21 ق . م - 59 ه . ق ) صحابى معروف . سال هفتم هجرى اسلام آورد . 5374 حديث از پيامبر روايت كرده است . ( الأعلام زركلى ، 3 : 308 )